Hugo de Jonge: ‘Zeeland heeft alles in huis om te groeien’

Op 3 september 2025 werd Hugo de Jonge officieel gei¨nstalleerd tot Commissaris van de Koning in Zeeland. Sindsdien reist hij door de provincie, spreekt hij ondernemers, bestuurders en inwoners - en ziet hij een gebied dat volgens hem bol staat van de mogelijkheden. “Je kunt naar Zeeland kijken als een regio met uitdagingen,” zegt hij, “maar je kunt ook zien hoeveel kansen er liggen. Wij hebben hier alles wat Nederland in de toekomst nodig heeft: ruimte, energie, water en ondernemerschap.”                                   
De Jonge erkent dat Zeeland te maken heeft met duidelijke demografische uitdagingen. De bevolking vergrijst en jongeren trekken weg. “Het is lastig om voorzieningen overeind te houden,” zegt hij. “Maar als je iets verder uitzoomt, zie je dat we juist nu een unieke positie hebben. In een tijd waarin Nederland minder afhankelijk wil worden van het buitenland voor energie, voedsel en veiligheid, kan Zeeland daarin een sleutelrol spelen.”

Die visie ligt ten grondslag aan de beweging ‘Zeeland 2050’, dat hij samen met gemeenten, bedrijven en onderwijsinstellingen ontwikkelt. “We hebben meer Zeeuwen nodig,” zegt De Jonge. “Ruimte hebben we genoeg, maar mensen te kort. Waar elders in Nederland de huizenprijzen de pan uit rijzen, kun je hier voor hetzelfde geld twee keer zoveel huis krijgen. Dat maakt Zeeland aantrekkelijk voor nieuwe bewoners en ondernemers.”                                       

DRIE MOTOREN VOOR GROEI

Volgens De Jonge draait de toekomst van Zeeland om drie hoofdthema’s - of, zoals hij het noemt, “de drie motoren van groei”.                                            

De eerste is de groene energie-economie. “Zeeland is de enige provincie met een kerncentrale, en waarschijnlijk ook de plek waar nieuwe kernenergie zal worden ontwikkeld,” legt hij uit. “Daarnaast hebben we de grootste concentratie waterstofprojecten van Nederland. Wij kunnen de groene energie- haven van Noordwest-Europa worden. Dat biedt enorme kansen voor de industrie, maar ook voor toeleveranciers en innovatieve mkb’ers.”

De tweede motor is het aantrekken en behouden van talent. “Ons belangrijkste exportproduct zijn jonge, getalenteerde mensen,” zegt De Jonge. “De helft van de jongeren vertrekt, en slechts een kwart komt terug. Dat moeten we omdraaien. Door goed onderwijs, stageplekken en toekomstperspectief kunnen we jongeren hier houden en nieuw talent aantrekken.”

De derde pijler is bouwen aan sterke dorpen en bruisende steden. “Woningbouw is cruciaal,” benadrukt hij. “We moeten dorpen versterken met een straatje erbij, zodat jongeren in hun dorp kunnen blijven wonen en ouderen er prettig oud kunnen worden. Dat houdt voorzieningen overeind en maakt Zeeland leefbaar en aantrekkelijk.”

ONDERNEMERS ALS DRIJVENDE KRACHT

Ondernemers spelen volgens De Jonge een hoofdrol in het waarmaken van die toekomstvisie. “Zeeland is een echte mkb- provincie, met het hoogste percentage familiebedrijven van Nederland.

Dat ondernemerschap is onze grootste kracht,” zegt hij. “Maar we kampen met de krapste arbeidsmarkt van het land. Er zijn veel vacatures en te weinig mensen. Als we dat niet oplossen, kunnen bedrijven hun potentieel niet waarmaken.”

Daarom zoekt de provincie actief de samenwerking met het bedrijfsleven. “De toekomst van Zeeland 2050 kunnen we niet alleen bouwen met overheden,” stelt De Jonge. “Dat doen we samen met ondernemers en onderwijs. Die drie O’s - overheid, ondernemers en onderwijs - moeten schouder aan schouder optrekken.”                                 
Hij ziet dat die samenwerking al goed op gang komt. “Ondernemers waren de eersten die zich aansloten bij dit verhaal. Zij begrijpen als geen ander dat goed opgeleide mensen en voldoende woningen de basis vormen van een gezond ondernemersklimaat.”                      

NETCONGESTIE EN REGELDRUK 

Een belangrijk thema dat veel Zeeuwse ondernemers bezighoudt, is de netcongestie -het volle elektriciteitsnet waardoor nieuwe bedrijven zich moeilijk kunnen vestigen of uitbreiden.

De Jonge erkent dat dit een groot probleem is: “Voor veel bedrijven is het een van de belangrijkste remmende factoren voor groei. Er wordt keihard gewerkt aan oplossingen, maar voor de lange termijn is een stevige netverzwaring noodzakelijk.”

Ook regeldruk en investeringsklimaat zijn volgens hem actuele onderwerpen, zeker richting Contacta 2025. “Tijdens het event zullen deze thema’s veel aan bod komen,” verwacht hij. “Want als bedrijven willen groeien, verduurzamen en elektrificeren, moeten de randvoorwaarden goed zijn.”

Over Contacta zelf is De Jonge enthousiast. “Vorig jaar was ik echt flabbergasted van de omvang,” zegt hij. “Twintigduizend bezoekers, honderden exposanten, het bruist van de energie. Het is de plek waar Zeeuwse ondernemers elkaar ontmoeten, samenwerken en elkaar inspireren.”

Hij vindt het bijzonder dat het evenement al decennialang bestaat. “Iedereen die ertoe doet in ondernemend Zeeland is er. Het is belangrijk dat ondernemers elkaar blijven opzoeken en verhalen delen. Want juist dat samenspel maakt Zeeland sterk.”             

Het thema van dit jaar, ‘Wendbaar in dimensies’, sluit volgens hem naadloos aan bij de koers van de provincie. “Je moet wendbaar zijn in deze tijd,” zegt hij. “De noodzaak voor Nederland om minder afhankelijk te worden van het buitenland op het gebied van energie, veiligheid en voedsel, is een enorme kans voor Zeeland. Wij hebben alles in huis om daaraan bij te dragen.”            

‘VERTEL MET TROTS HET VERHAAL VAN ZEELAND’

Aan het einde van het gesprek klinkt De Jonge persoonlijker. Sinds hij weer in West- Zeeuws-Vlaanderen woont, voelt hij zich “echt weer thuis”. “Het is heerlijk om hier te wonen en te werken. Zeeland heeft een roemrijk verleden, maar ook een kansrijke toekomst. Ik zie hier zoveel liefde voor de provincie en dat raakt me.” 

Hij sluit af met een oproep aan alle Zeeuwse ondernemers: “Bezoek elkaar, werk samen en vertel met trots het verhaal van Zeeland. We hebben hier een sterke economie, geweldige familiebedrijven en een unieke ligging. Laten we dat meer laten zien. Want we hebben in Zeeland niet alleen de ruimte voor groei, we hebben ook de mensen die dat kunnen waarmaken.”