Werkzaamheden aan Koningin Julianahaven in Yerseke van start

wo 11 mrt, 09:39 Algemeen

Yerseke - In de Koningin Julianahaven in Yerseke zijn dinsdag officieel de werkzaamheden gestart voor een grootschalige vernieuwing van de haven. De damwanden van de beroepshaven worden vervangen en ook de kade en inrichting van het havengebied worden vernieuwd. Volgens de gemeente moet de haven daarmee weer tientallen jaren veilig gebruikt kunnen worden.

Door Sarah Klopmeijer

De officiële start vond plaats op het parkeerterrein bij de kop van de haven. Na een inloop met koffie en thee spraken verschillende betrokkenen de aanwezigen toe, onder wie wethouder Martien van Overloop, vertegenwoordigers van het projectteam en aannemersbedrijf Gebr. De Koning.
Als symbolisch startsein mocht Van Overloop met een kraan een oude wrijfstijl uit het water halen. Een wrijfstijl is een zware houten paal langs de kade waar schepen tegenaan kunnen liggen zonder de kade zelf te beschadigen. De palen vangen de druk en beweging van schepen op bij het aanmeren.
Volgens Van Overloop was het een bijzonder moment om de starthandeling te mogen verrichten. “Het is heel indrukwekkend als je zo’n paal uit het water mag halen,” zegt hij. “En als je dan op die paal kijkt, zie je dat er alweer oesters op zitten. Dat zijn van die kleine dingen waar je toch een goed gevoel bij krijgt.”
De werkzaamheden zijn volgens de gemeente noodzakelijk omdat de huidige damwanden sterk zijn verouderd.

Damwanden aan vervanging toe

De damwanden in de Julianahaven stammen uit de jaren zeventig en werden destijds geplaatst in het kader van dijkversterkingen. Volgens Van Overloop zijn er in de loop der jaren steeds meer gebreken ontstaan. “Er zaten zoveel mankementen aan dat we zelfs tijdelijke hekken hebben moeten plaatsen omdat het gevaarlijk werd,” vertelt de wethouder. “Je kon er bijna met je vuist doorheen drukken. Het was dus echt hoog nodig dat ze vervangen zouden worden.”

Naast het vervangen van de damwanden wordt ook een deel van de haven opnieuw ingericht. Daarbij wordt onder meer gekeken naar de kade, de afmeervoorzieningen en de infrastructuur in het gebied. Ook worden er nieuwe wandel- en fietspaden aangelegd en komt er een openbaar toilet.
Volgens Van Overloop is het project een grote investering voor de gemeente. “Het gaat richting de twintig miljoen euro en dat is voor een gemeente als Reimerswaal een flinke uitgave,” zegt hij. “Maar de economie is een belangrijke motor voor de gemeente.”

De werkzaamheden zijn volgens de betrokken partijen uitgebreid voorbereid. Daarbij is overleg gevoerd met verschillende bedrijven en organisaties die gebruikmaken van de haven.

Nieuwe damwand voor de oude

Projectleider Niels Goud en operationeel directeur Marc van Leeuwen van aannemersbedrijf Gebr. De Koning gaven tijdens de bijeenkomst uitleg over de werkzaamheden.
Volgens hen wordt er een nieuwe damwand geplaatst voor de bestaande damwand.
“Op hoofdlijnen komt het erop neer dat we een nieuwe damwand ongeveer een meter voor de oude plaatsen,” legt Goud uit. “Die wordt met ankers vastgezet in de grond. Daarbovenop komt een betonnen rand en daarna wordt het geheel weer aangevuld en opnieuw bestraat.”

Voor bezoekers zal de verandering uiteindelijk nauwelijks zichtbaar zijn. “Het blijft er eigenlijk bijna hetzelfde uitzien,” zegt Goud. “Maar onder de oppervlakte is alles vernieuwd.”
Naast de damwand worden ook de afmeervoorzieningen in de haven vervangen. Dat betekent dat palen en andere constructies waar schepen aan vastliggen worden vernieuwd.
“Alle palen worden eruit gehaald en opnieuw geplaatst,” zegt Van Leeuwen. “De palen die nog goed zijn krijgen een tweede leven. Palen die te slecht zijn worden vervangen door nieuwe.”
De werkzaamheden in de haven moeten ongeveer een jaar duren. Als alles volgens planning verloopt, zijn de werkzaamheden rond maart volgend jaar afgerond.

Bescherming tegen roest

Een belangrijke reden voor de vernieuwing van de damwanden is de invloed van zout water en schelpdieren op het staal. Volgens de projectleiding heeft dat het verouderingsproces versneld.
“De oesters geven een bepaald zuurtje af dat het corrosieproces versnelt,” legt Goud uit. “Daarnaast heb je natuurlijk het zoute water en bacteriële roest. Eigenlijk alle vormen van corrosie die er zijn, hadden we hier.”

Om te voorkomen dat de nieuwe damwand opnieuw snel aangetast wordt, worden extra maatregelen genomen. Zo wordt er een lichte elektrische stroom op het staal gezet.
“Dat is een heel klein stroompje dat ervoor zorgt dat er minder roest ontstaat,” zegt Goud. “Het deel boven water beschermen we door beton achter de damwand te plaatsen. Mocht er in de toekomst toch roest ontstaan, dan voorkomt dat dat zand door de damwand heen kan spoelen.”

Volgens de projectleiding heeft de nieuwe constructie een ontwerplevensduur van ongeveer vijftig jaar.

Belang voor Yerseke

Voor Yerseke is de Julianahaven van groot belang, benadrukt wethouder Van Overloop. De haven speelt een centrale rol in de mossel- en oestersector, die sterk verbonden is met het dorp. “De schepen die de mosselen en oesters kweken en opvissen hebben hier hun ligplaats,” zegt hij. “Zonder haven kunnen die schepen hier niet liggen. Dat betekent dus heel veel voor de lokale economie.”
Ook voor de bedrijven op het nabijgelegen bedrijventerrein is de haven belangrijk. Volgens de wethouder biedt de sector werk aan veel mensen in de regio.
“Als je ziet hoe bedrijven zich hier hebben ontwikkeld en hoeveel werkgelegenheid dat oplevert, dan is dat eigenlijk een visitekaartje voor Zeeland,” zegt hij.

Tijdens de werkzaamheden wordt geprobeerd de hinder voor inwoners en bedrijven zo klein mogelijk te houden. Zo is er overleg geweest over evenementen die normaal gesproken in het havengebied plaatsvinden.
“Het terrein werd bijvoorbeeld gebruikt voor de mosselfeesten en voor de kermis,” zegt Van Overloop. “In overleg hebben we gekeken naar een andere locatie aan de andere kant van de dijk zodat die evenementen toch door kunnen gaan.”
Volgens de wethouder is er begrip voor de werkzaamheden. “Iedereen weet dat het nodig is,” zegt hij. “En we hebben er vertrouwen in dat het project goed wordt uitgevoerd.”

Met de vernieuwing van de damwanden en de herinrichting van de haven moet de Koningin Julianahaven volgens de gemeente weer klaar zijn voor de komende decennia.